Thời gian gần đây, tình trạng lừa đảo, chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng và trong đời sống xã hội tiếp tục diễn biến phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi. Trong đó, người cao tuổi là nhóm đối tượng thường bị các đối tượng xấu lợi dụng do tâm lý tin người, ít tiếp cận công nghệ và thiếu thông tin về các hình thức lừa đảo mới.
(ảnh minh họa)
Các đối tượng thường giả danh cán bộ Công an, Viện Kiểm sát, Tòa án hoặc cơ quan nhà nước gọi điện thông báo người dân liên quan đến vụ án, yêu cầu chuyển tiền để phục vụ điều tra hoặc chứng minh vô tội. Một số đối tượng giả danh nhân viên ngân hàng, bưu điện, bảo hiểm, điện lực hướng dẫn cập nhật thông tin, cài đặt ứng dụng hoặc yêu cầu cung cấp mã OTP, mật khẩu, thông tin tài khoản để chiếm đoạt tài sản. Nhiều trường hợp mạo danh con cháu, người thân gọi điện báo đang gặp tai nạn, cấp cứu hoặc cần tiền gấp để lừa chuyển tiền.
Bên cạnh đó, các đối tượng còn lợi dụng nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người cao tuổi để quảng cáo, bán thực phẩm chức năng, thuốc chữa bệnh không rõ nguồn gốc với giá cao; mời tham gia các chương trình đầu tư tài chính, góp vốn sinh lời, mua bán bất động sản, tiền ảo hoặc đa cấp trái phép. Một số đối tượng tổ chức các chuyến du lịch miễn phí, hội thảo tri ân khách hàng, khám sức khỏe miễn phí nhằm dụ dỗ ký hợp đồng mua sản phẩm hoặc nộp tiền đặt cọc. Ngoài ra, các đối tượng còn lợi dụng hoạt động từ thiện, tín ngưỡng, tâm linh; giả mạo chương trình hỗ trợ an sinh xã hội, trợ cấp, quà tặng để yêu cầu người dân chuyển tiền hoặc cung cấp thông tin cá nhân.
Trên không gian mạng, các đối tượng sử dụng mạng xã hội, ứng dụng nhắn tin, website giả mạo hoặc gửi đường link chứa mã độc để đánh cắp tài khoản ngân hàng, tài khoản mạng xã hội và dữ liệu cá nhân. Chỉ với một thao tác bấm vào đường link lạ hoặc cung cấp mã xác thực, người dân có thể bị chiếm đoạt toàn bộ tiền trong tài khoản.
Để chủ động phòng ngừa, người cao tuổi cần ghi nhớ: không cung cấp thông tin cá nhân, số tài khoản, mật khẩu, mã OTP cho bất kỳ ai qua điện thoại hoặc mạng xã hội; không chuyển tiền theo yêu cầu của người lạ khi chưa xác minh; không truy cập các đường link không rõ nguồn gốc, không cài đặt ứng dụng theo hướng dẫn của người không quen biết; khi nhận được các cuộc gọi, tin nhắn có dấu hiệu nghi vấn cần bình tĩnh trao đổi với người thân hoặc liên hệ cơ quan Công an nơi gần nhất để được hướng dẫn, hỗ trợ.
Mỗi gia đình và cộng đồng cần thường xuyên quan tâm, nhắc nhở, hướng dẫn ông bà, cha mẹ nhận biết các phương thức, thủ đoạn lừa đảo mới; kịp thời chia sẻ các thông tin cảnh báo từ cơ quan chức năng. Việc tuyên truyền cần được thực hiện thường xuyên thông qua hệ thống thông tin cơ sở, các buổi sinh hoạt cộng đồng, sinh hoạt của Hội Người cao tuổi, các nền tảng số và phương tiện thông tin đại chúng với nội dung ngắn gọn, dễ hiểu, phù hợp với đặc điểm của người cao tuổi.
Chủ động cảnh giác, nâng cao kỹ năng nhận diện và phòng tránh lừa đảo là biện pháp hiệu quả nhất để bảo vệ tài sản, quyền và lợi ích hợp pháp của người cao tuổi, góp phần xây dựng môi trường sống an toàn, văn minh và lành mạnh trên địa bàn tỉnh.
